Implementatieregels dienen de nadelen van antiwitwasregels te beperken

Financiële privacy

Privacy First heeft de afgelopen jaren geconstateerd dat de financiële privacy van burgers langzaam maar zeker wordt uitgehold en dat de risico’s van identiteitsfraude, misbruik van financiële persoonsgegevens en discriminatie toenemen als gevolg van de schending van basisprincipes van gegevensbescherming en privacy. Privacy First heeft daarom financiële privacy als één van haar focusgebieden: https://privacyfirst.nl/thema/financieel/.

AML/CFT: goede bedoelingen die leiden tot discriminatie en andere vormen van schade

De Europese wetgever heeft goede bedoelingen met de bestrijding van criminaliteit en criminele geldstromen onder de vlag van het bestrijden van witwassen en terrorismefinanciering door private ondernemingen (het Europese AML/CFT-systeem), maar hanteert methoden die disproportioneel zijn en die onschuldige burgers blootstellen aan onnodige risico’s voor hun gegevens en hun veiligheid.

In Nederland is de afgelopen jaren duidelijk geworden dat het door de EU gecreëerde AML/CFT-systeem leidt tot grote schade voor burgers. In een brief van 14 mei jl. erkent de Nederlandse minister van Financiën dat de strijd tegen witwassen en terrorismefinanciering op grote schaal heeft geleid tot discriminatie en uitsluiting. Ontkenning van deze kwestie was niet langer mogelijk na het verschijnen van een rapport dat KPMG in opdracht van het Ministerie van Financiën opstelde en het vernietigende oordeel van het College voor de Rechten van de Mens. Nederlandse media besteedden eerder uitgebreid aandacht aan discriminerende praktijken van financiële instellingen.

De problemen die het AML/CFT-systeem veroorzaakt treffen niet alleen etnische minderheden en kwetsbare groepen. Ook alle andere mensen en organisaties kunnen te maken krijgen met ongepaste vragen van witwasbestrijdingsplichtige bedrijven. Uit een artikel van de Vereniging Eigen Huis in januari 2025 werd duidelijk dat het voor verenigingen van eigenaars (VvE’s) nauwelijks nog mogelijk is om een bankrekening te openen, blijkbaar omdat zij door banken als een hoog witwasrisico worden beschouwd. Dit is volledig onterecht, aangezien VvE’s geen hoog criminaliteitsrisico vormen. Verschillende andere soorten organisaties, waaronder veel non-proﬁt organisaties, ondervinden grote problemen door de AML/CFT-regels en hebben de Nederlandse overheid al vele malen gevraagd om op te treden en ervoor te zorgen dat bonafide burgers en organisaties niet worden lastiggevallen door witwasbestrijdingsplichtige entiteiten, zie bijvoorbeeld deze brief van non-profit organisaties.

Consultatiereactie Privacy First

De ernstige problemen waarmee mensen en organisaties in Nederland en elders in de EU worden geconfronteerd zijn een gevolg van het Europese AML/CFT-systeem. Privacy First dringt er bij de de EBA, de Europese antiwitwasautoriteit (Anti-Money Laundering Authority, AMLA) en de Europese Commissie op aan om via de implementatieregels op basis van de Anti-Money Laundering Regulation (AMLR) de problematische effecten van het AML/CFT-systeem te beperken en nieuwe discriminerende praktijken tegen te gaan. Lees onze volledige consultatiereactie hier (pdf).