Zorgen over privacy van overledenen: “We moeten nadenken over onze digitale nalatenschap”

De AVG bepaalt dat persoonsgegevens van overledenen niet langer onder privacywetgeving vallen. Dat betekent dat nabestaanden nauwelijks juridische mogelijkheden hebben om bijvoorbeeld socialmedia-accounts of e-mailboxen van een overledene te beheren of te wissen, tenzij die persoon dit vooraf heeft vastgelegd in een testament of machtiging. Met alleen een overlijdensakte of erfrechtverklaring is toegang vaak nog lastig, zeker zonder wachtwoorden.

Sommige platforms, zoals Facebook en Google, bieden beperkte mogelijkheden om een “vertrouwenspersoon” aan te wijzen, maar een heldere wettelijke regeling ontbreekt. Experts waarschuwen dat dit kan leiden tot identiteitsfraude of emotionele belasting voor nabestaanden als accounts online blijven voortbestaan.

Grensoverschrijdende kwesties en trage Europese afstemming

Veel digitale bezittingen – van socialmedia-profielen tot cryptovaluta – vallen onder internationale wetgeving of de voorwaarden van grote Amerikaanse techbedrijven. Daardoor is nationale regelgeving vaak moeilijk afdwingbaar. Hoewel er binnen de EU wordt gewerkt aan richtlijnen voor digitale nalatenschap, kan het nog jaren duren voordat er een uniforme aanpak komt. Tot die tijd zijn nabestaanden in Nederland grotendeels op zichzelf aangewezen.

Praktische stappen en advies

Notarissen en privacy-experts adviseren om tijdig na te denken over digitale erfenissen. Wachtwoorden en toegangscodes kunnen bijvoorbeeld worden vastgelegd in een testament of via een vertrouwenspersoon bij de notaris. Ook groeit de vraag naar professionele diensten voor dataherstel en -verwijdering. Daarnaast pleiten deskundigen voor meer voorlichting en trainingen voor notarissen en nabestaanden om digitale identiteitsfraude te voorkomen.

Oproep tot beter beleid

Dit bericht is gebaseerd op een artikel uit NRC van 4 november 2025, waarin privacy- en rechtsexperts waarschuwen voor het gebrek aan wettelijke bescherming van digitale gegevens na overlijden. Zij roepen op tot meer bewustwording én duidelijke Europese regelgeving om onze digitale nalatenschap beter te beschermen.