De Nationale Politie en de Belastingdienst winnen twintigste editie Big Brother Awards

De Publieksprijs ging naar de Nationale Politie. De Expertprijs werd toegekend aan de Belastingdienst.

Publieksprijs: monitoren van activisten

Volgens Bits of Freedom monitort de Nationale Politie activisten via sociale media en bezoekt zij hen vervolgens onaangekondigd thuis, zonder dat daarvoor een duidelijke wettelijke grondslag bestaat. De organisatie stelt dat betrokkenen bij dergelijke huisbezoeken vaak geen helderheid krijgen over de aanleiding, hun juridische positie of de status van het contact met de politie.

Bits of Freedom kwalificeert deze werkwijze als een ernstige inbreuk op privacy en communicatievrijheid. De organisatie roept de politie op te stoppen met deze praktijk en te zorgen voor meer transparantie en een duidelijke juridische basis.

Expertprijs: onrechtmatig gebruik van algoritmen

De Belastingdienst ontving de Expertprijs vanwege het volgens Bits of Freedom onrechtmatig inzetten van algoritmen. Uit onderzoek waarnaar de organisatie verwijst, zou blijken dat een aanzienlijk deel van de gebruikte algoritmen niet voldoet aan wettelijke vereisten.

De expertjury stelt dat bij risicovolle gegevensverwerkingen onvoldoende vooraf in kaart wordt gebracht welke risico’s bestaan voor betrokkenen en welke maatregelen daartegen worden genomen. Ook zou het schorten aan adequate documentatie en verantwoording van de inzet van deze systemen. Hierdoor zijn de werking en de uitkomsten van de algoritmen beperkt controleerbaar.

De jury wijst erop dat de inzet van algoritmen door de Belastingdienst eerder onder vuur lag in het kader van het toeslagenschandaal, en spreekt de verwachting uit dat de dienst structurele verbeteringen doorvoert.